TIN VUI: Người dân được bán tới 50% điện mặt trời mái nhà dư thừa

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 243/2026/NĐ-CP với nhiều điểm mới quan trọng về phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu. Đáng chú ý nhất là quy định cho phép người dân và doanh nghiệp được bán tối đa 50% sản lượng điện dư thừa lên lưới điện quốc gia, thay vì chỉ 20% như trước đây. Đây được đánh giá là bước tiến quan trọng nhằm thúc đẩy phát triển điện mặt trời mái nhà, tăng hiệu quả đầu tư và góp phần đảm bảo an ninh năng lượng.

1. Chính thức nâng tỷ lệ bán điện dư từ 20% lên 50%

Ngày 26/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 243/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị định 57 và Nghị định 58 về cơ chế phát triển năng lượng tái tạo.

Theo quy định mới, các hệ thống điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu được phép bán tối đa 50% sản lượng điện dư thừa lên lưới điện quốc gia theo thỏa thuận giữa bên bán và bên mua. So với quy định trước đây chỉ cho phép bán tối đa 20%, chính sách mới đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các hộ gia đình, doanh nghiệp và các tổ chức đầu tư điện mặt trời.

Đặc biệt, trong giai đoạn từ nay đến hết năm 2030, nếu lưới điện tại khu vực đấu nối vẫn còn khả năng tiếp nhận và đảm bảo vận hành an toàn, các bên có thể thỏa thuận mua bán lượng điện dư với tỷ lệ cao hơn 50%.

2. Một số khu vực được bán toàn bộ lượng điện dư

Đối với các khu vực miền núi, biên giới và hải đảo chưa được cấp điện lưới quốc gia, Nghị định cho phép các hệ thống điện mặt trời mái nhà được bán 100% sản lượng điện dư phát lên lưới mà không bị giới hạn tỷ lệ.

Việc thanh toán sẽ căn cứ trên sản lượng điện ghi nhận tại công tơ đo đếm. Khi các khu vực này được đấu nối với lưới điện quốc gia trong tương lai, cơ chế mua bán điện sẽ áp dụng theo quy định chung.

3. Mở rộng đối tượng được bán điện mặt trời dư thừa

Nghị định mới cũng mở rộng phạm vi các đối tượng được tham gia bán điện dư từ hệ thống điện mặt trời mái nhà, bao gồm:

Hộ gia đình sử dụng nhà ở riêng lẻ.
Công trình công sở.
Các hệ thống đấu nối vào lưới điện hạ áp.
Các công trình đáp ứng quy hoạch phát triển điện lực.

Điều này giúp nhiều nhóm khách hàng có thêm cơ hội tận dụng nguồn điện dư để gia tăng hiệu quả đầu tư thay vì chỉ phục vụ nhu cầu tự sử dụng.

4. Giá mua điện mặt trời được tính như thế nào?

Theo quy định, EVN sẽ là đơn vị thực hiện mua lượng điện dư từ các tổ chức, cá nhân đáp ứng đủ điều kiện.

Giá mua điện không phải là mức giá cố định mà được tính theo giá điện năng bình quân của thị trường điện trong kỳ liền kề, do cơ quan có thẩm quyền công bố.

Mặc dù giá mua có thể thay đổi theo từng thời điểm, nhưng việc được phép bán sản lượng điện dư nhiều hơn sẽ giúp rút ngắn thời gian hoàn vốn và nâng cao hiệu quả kinh tế của các hệ thống điện mặt trời mái nhà.

5. Chính sách mới tạo động lực phát triển điện mặt trời mái nhà

Việc điều chỉnh cơ chế mua bán điện dư được đưa ra trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện tại Việt Nam tiếp tục tăng mạnh.

Chính sách này mang lại nhiều lợi ích:

Bổ sung nguồn điện phân tán ngay tại nơi tiêu thụ.
Giảm áp lực đầu tư hệ thống truyền tải điện.
Nâng cao khả năng đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
Khuyến khích người dân và doanh nghiệp tham gia chuyển đổi xanh.

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đến năm 2030, mục tiêu đặt ra là 50% các tòa nhà công sở và nhà ở dân dụng sẽ sử dụng điện mặt trời mái nhà theo mô hình tự sản, tự tiêu.

Hiện nay, cả nước đã có khoảng 103.000 hệ thống điện mặt trời mái nhà với tổng công suất lắp đặt hơn 9.500 MW.

6. Techpal Solar: Đây là thời điểm thuận lợi để đầu tư điện mặt trời

Việc nâng tỷ lệ bán điện dư từ 20% lên 50% không chỉ giúp tăng hiệu quả khai thác của hệ thống điện mặt trời mà còn mở ra nhiều phương án thiết kế tối ưu hơn cho hộ gia đình và doanh nghiệp.

Đối với những khách hàng có nhu cầu sử dụng điện lớn vào ban ngày hoặc mong muốn giảm chi phí tiền điện trong dài hạn, chính sách mới sẽ góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư và rút ngắn thời gian hoàn vốn.

Với kinh nghiệm triển khai hàng trăm công trình điện mặt trời trên toàn quốc, Techpal Solar tư vấn giải pháp phù hợp theo nhu cầu thực tế của từng khách hàng, đảm bảo vừa tối ưu hiệu quả sử dụng điện, vừa đáp ứng các quy định hiện hành về đấu nối và mua bán điện dư.

7. Kết luận

Việc Chính phủ ban hành Nghị định 243/2026/NĐ-CP với quy định nâng tỷ lệ bán điện mặt trời dư thừa lên tối đa 50% là tín hiệu tích cực đối với thị trường điện mặt trời mái nhà.

Đây không chỉ là cơ hội để người dân và doanh nghiệp tối ưu hiệu quả đầu tư hệ thống điện mặt trời, mà còn góp phần thúc đẩy quá trình chuyển dịch năng lượng xanh, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia trong những năm tới.